Ngựa Đàn Guzheng (Mã Đàn): So Sánh 8 Loại Gỗ Quý Làm Nhạn Đàn Cổ Tranh
Trong series các yếu tố ảnh hưởng đến âm sắc đàn guzheng, Phần 1 đã phân tích về mặt đàn (chiếm 80% âm sắc). Trong Phần 2 này, chúng ta sẽ tìm hiểu về ngựa đàn (mã đàn / nhạn đàn) — bộ phận chiếm khoảng 9% âm sắc nhưng lại là nơi dùng gỗ cứng quý nhiều nhất trong cây đàn cổ tranh.
(Đọc lại Phần 1: Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Âm Sắc Đàn Guzheng — Mặt Đàn)
Nhắc Lại: 4 Yếu Tố Tạo Nên Âm Sắc Đàn Cổ Tranh
| Yếu tố | Tỷ lệ ảnh hưởng | Bài viết |
| Mặt đàn (chất lượng gỗ + chế tác) | 80% | Phần 1 (đã đăng) |
| Ngựa đàn (mã đàn) | 9% | ★ Phần 2 (bài này) |
| Dây đàn | 9% | Phần 3 (sắp tới) |
| Móng đàn (phím gảy) | 2% | Phần 4 (sắp tới) |
Lưu Ý Quan Trọng Trước Khi Tìm Hiểu Về Ngựa Đàn Guzheng
Khi mua đàn cổ tranh, mọi người nên học cách đọc thông số cấu hình để không bị tiếp thị quá mức.
Mã đàn (ngựa đàn, nhạn đàn) là bộ phận dùng gỗ cứng quý và thường có lượng vật liệu thật nhiều nhất.
Cảnh báo: Gỗ trang trí không phải gỗ làm đàn
Còn các phần gỗ trang trí trên thân đàn, dù ghi tên gỗ quý đến đâu thì thực chất cũng chỉ là một lớp veneer rất mỏng, đừng vì nghe tên gỗ đắt mà tưởng cả cây đàn đều làm từ loại đó nhé!
Mình thấy rất nhiều hãng đàn lấy tên gỗ quý trang trí để giới thiệu cây đàn của mình làm người mua hàng, đặc biệt là người mới, nhầm tưởng là toàn bộ cây đàn đó đều được làm từ loại gỗ quý đắt đỏ nên sẵn lòng xuống tay… chi! Như đã nói ở phần đầu, thứ tạo nên âm thanh là mặt đàn bằng gỗ paulownia chứ không phải gỗ trang trí ốp hai bên hông, ốp đầu đàn hay ốp đuôi đàn!
Lại lang man gòi, thôi dô chủ đề chính:
8 Loại Gỗ Làm Ngựa Đàn Guzheng: Từ Rẻ Đến Đắt
Dưới đây là các loại gỗ làm mã đàn (ngựa đàn) guzheng phổ biến, kèm theo tên bán hàng — tên khác — và giá tham khảo (sắp xếp từ rẻ đến đắt):
| STT | Tên gỗ | Tên TQ | Giá (tệ) | Hiệu ứng âm thanh |
| 1 | Hoa lê Brazil | 巴西花梨木 | 180–350 | Mạnh mẽ, sáng rõ, ngân tốt |
| 2 | Mun đen (Ebony) | 黑檀 | 260–500 | Vang mạnh, sắc nét, ít ấm |
| 3 | Hoàng đàn lá rộng | 阔叶黄檀 | 380–600 | Ấm áp, cân bằng, biểu cảm |
| 4 | Tử quang đàn | 紫光檀 | 450–600 | Trong, sâu, dày, ngân lâu |
| 5 | Huyết đàn | 血檀 | 460–800 | Tươi sáng, mềm mại, dễ hòa |
| 6 | Đại diệp tử đàn | 大叶紫檀 | 560–900 | Ấm đầy, sustain tốt, cân bằng |
| 7 | Vi ao hoàng đàn | 微凹黄檀 | 600–1.200 | Trung hòa ấm–sáng, chiều sâu |
| 8 | Đại hồng toan chi | 大红酸枝 | 1.500–2.500 | Ấm sâu, mềm, tròn, ngân lâu |
Chi Tiết Từng Loại Gỗ Làm Ngựa Đàn Guzheng
1. Gỗ Hoa Lê Brazil — 巴西花梨木 (Brazil Padauk)
Tên khác: Hồng mộc phổ thông | Gỗ đỏ châu Phi | Brazil Padauk
Giá tham khảo: 180–350 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Âm thanh mạnh mẽ, sáng rõ và có độ ngân tốt, phù hợp với những người chơi muốn có chất âm dứt khoát và biểu cảm.
2. Gỗ Mun Đen — 黑檀 (Ebony / Black Ebony)
Tên khác: Trầm Quý Bảo | Hắc Bạch Đàn | Ebony (Black Ebony)
Giá tham khảo: 260–500 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Được ưa chuộng vì độ vang mạnh, tiếng sáng, rõ, sắc nét nhưng ít ấm và ngân như các loại gỗ bên dưới.
3. Gỗ Hoàng Đàn Lá Rộng — 阔叶黄檀 (East Indian Rosewood)
Tên khác: Hắc toan chi | Indonesia hắc toan chi | East Indian Rosewood
Giá tham khảo: 380–600 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Âm thanh mạnh mẽ, ấm áp, cân bằng với độ ngân tốt, chất âm biểu cảm và giàu chi tiết.
4. Gỗ Tử Quang Đàn — 紫光檀 (African Blackwood)
Tên khác: Đông Phi hắc hoàng đàn (东非黑黄檀) | Đông Phi tử đàn (东非紫檀) | Gỗ đen châu Phi | African Blackwood
Giá tham khảo: 450–600 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Âm trong, sâu, dày, cân bằng, có độ ngân lâu — hoàn hảo cho những người yêu thích chất âm tinh tế, sang trọng.
5. Gỗ Huyết Đàn — 血檀 (African Padauk / Bloodwood)
Tên khác: Tiểu diệp tử đàn Phi châu | Gỗ huyết đàn Zambia | Gỗ Tử đàn Zambia | African Padauk (Bloodwood)
Giá tham khảo: 460–800 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Âm của Huyết đàn mang tính tươi sáng, mềm mại nhẹ nhàng, rất dễ hoà quyện, nhưng ít sâu và dày như 3 loại bên dưới.
6. Gỗ Đại Diệp Tử Đàn — 大叶紫檀 (Madagascar Rosewood)
Tên khác: Gỗ mun đen Lư Thị | Gỗ hoa hồng | Madagascar Rosewood
Giá tham khảo: 560–900 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Nhờ độ cứng, nó giúp rung động của dây được duy trì lâu hơn, mang lại âm thanh có độ ngân (sustain) tốt và một chất âm ấm áp, đầy đặn (warm tone). Âm thanh thường cân bằng giữa các dải tần: Âm trầm (bass) có độ sâu vừa phải, và âm cao (treble) sáng nhưng không bị chói (gắt).
7. Gỗ Vi Ao Hoàng Đàn — 微凹黄檀 (Nicaraguan Rosewood)
Tên khác: Gỗ đế vương | Hồng trắc Nam Mỹ | Cochenal hoặc Nicaraguan Rosewood
Giá tham khảo: 600–1.200 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Âm ấm, mộc, dày dặn, nhưng có độ sáng vừa phải ở dải cao, không ấm như Đại hồng toan chi cũng không sắc như Hắc đàn. Nói cách khác, nó trung hoà giữa “ấm–sáng”, có chiều sâu nhưng vẫn rất trong trẻo, dễ nghe.
8. Gỗ Đại Hồng Toan Chi — 大红酸枝 (Siam Rosewood) — Cao Cấp Nhất
Tên khác: Lão hồng mộc | Gỗ trắc đỏ | Hồng trắc | Cẩm Lai Đỏ | Siam Rosewood (hay Thai Rosewood)
Giá tham khảo: 1.500–2.500 tệ
Hiệu ứng âm thanh: Cho âm ấm, sâu, mềm mại, tròn tiếng, ngân lâu. Rất hợp với người thích chất âm cổ điển và tự nhiên, ít “sắc lạnh” hơn Hắc đàn hay Tử quang đàn.
Đại hồng toan chi thường được các hãng chuyên wazheng (đào tranh) sử dụng cho các cây đàn cao cấp!
Các bạn xem trên tag đàn của mình coi mã đàn làm từ gỗ gì nhé!!
Câu Hỏi Thường Gặp Về Ngựa Đàn Guzheng (FAQ)
Ngựa đàn guzheng làm từ gỗ gì?
Ngựa đàn (mã đàn) guzheng được làm từ gỗ cứng quý, phổ biến nhất gồm 8 loại từ Hoa lê Brazil (đơn giản, giá rẻ) đến Đại hồng toan chi (cao cấp nhất, giá 1.500–2.500 tệ). Đây là bộ phận có lượng gỗ thật nhiều nhất trong cây đàn.
Loại gỗ ngựa đàn nào cho âm thanh hay nhất?
Đại hồng toan chi (大红酸枝) được đánh giá cao nhất với âm ấm sâu, mềm mại, tròn tiếng, ngân lâu. Tuy nhiên, chất âm “hay nhất” còn tuỳ sở thích cá nhân — người thích âm sắc nét có thể ưa gỗ Mun đen hơn.
Gỗ trang trí trên đàn guzheng có ảnh hưởng âm thanh không?
Không. Gỗ trang trí (ốp hông, đầu, đuôi đàn) chỉ là lớp veneer rất mỏng và không tạo ra âm thanh. Nhiều hãng đặt tên đàn bằng tên gỗ trang trí khiến người mua nhầm tưởng. Thứ tạo nên âm thanh chính là mặt đàn bằng gỗ paulownia.
Ngựa đàn ảnh hưởng bao nhiêu phần trăm đến âm sắc guzheng?
Ngựa đàn chiếm khoảng 9% âm sắc của cây đàn cổ tranh. Yếu tố quan trọng nhất vẫn là mặt đàn (80%), sau đó là dây đàn (9%) và móng đàn (2%).
Kết Luận: Chọn Ngựa Đàn Guzheng Phù Hợp Với Sở Thích Âm Nhạc
Qua bài viết Phần 2, chúng ta đã tìm hiểu chi tiết về 8 loại gỗ làm ngựa đàn guzheng từ rẻ đến đắt. Những điểm cốt lõi cần nhớ:
- Ngựa đàn chiếm 9% âm sắc — là bộ phận dùng gỗ quý nhiều nhất trong cây đàn
- 8 loại gỗ xếp từ rẻ (Hoa lê Brazil ~ 180 tệ) đến đắt (Đại hồng toan chi ~ 2.500 tệ)
- Mỗi loại gỗ cho hiệu ứng âm thanh khác nhau — từy sở thích cá nhân
- Gỗ trang trí bên ngoài KHÔNG ảnh hưởng âm thanh — chỉ là lớp veneer mỏng
Còn tiếp… Phần 3 sẽ là Dây đàn cổ tranh!
Nếu bạn đang tìm hiểu về cách chọn mua đàn guzheng phù hợp, hãy đọc thêm bài “Kinh Nghiệm Mua Đàn Guzheng: 5 Bước Chọn Đàn Cổ Tranh Không Sợ Sai” để có quy trình chọn đàn hoàn chỉnh!
